KOMANDOR Podporucznik

„Komandor podporucznik” Bartosza Rutkowskiego w rozmowie z Katarzyną Supeł-Zaboklicką to biograficzny wywiad o człowieku, który z wojskowego świata przeszedł do pracy na rzecz ofiar wojen, prześladowań i terroryzmu. Książka prowadzi od rodzinnych historii i młodości Rutkowskiego, przez drogę do wojska, nurkowanie, służbę i osobiste punkty zwrotne, aż po powstanie Orlej Straży oraz doświadczenia zdobywane tam, gdzie pomoc oznacza konkretne decyzje i odpowiedzialność za ludzkie życie. We wstępie czytamy, że impulsem do działania była wiadomość o brutalnie zamordowanym dziecku; Rutkowski zrezygnował z dotychczasowego życia i postanowił spróbować ocalić choć jedną osobę. 

To nie jest opowieść budowana wyłącznie z efektownych historii o mundurze czy ryzyku. Rozmowa wielokrotnie wraca do pytania, czym naprawdę jest pomoc, jak odróżnić ją od działań pozornych i dlaczego czasem skuteczniejsze od rozdawania rzeczy jest odbudowanie komuś warsztatu, gabinetu czy źródła utrzymania. Rutkowski pokazuje model pomocy, w którym człowiek odzyskuje możliwość samodzielnego funkcjonowania — sam określa to jako prawdziwą pomoc humanitarną.

Konstrukcja książki jest dynamiczna: kolejne rozdziały mają formę rozmowy. Tematy prowadzą od rodzinnych korzeni i „Życia 2.0”, przez wojsko, nurkowanie, Orlą Straż, realną pomoc, pieniądze i wojnę, po cztery zasady działania fundacji, bycie sobą i końcowe pytania o sens życia. Pełny spis obejmuje dwadzieścia sześć głównych rozdziałów.

Ważnym nurtem jest także wiara. Nie pojawia się jako abstrakcyjna deklaracja, lecz w opowieściach o konkretnych decyzjach, zbiórkach, nieoczekiwanej pomocy, odpowiedzialności i ludziach, którzy odzyskują nadzieję. Wstęp Katarzyny Supeł-Zaboklickiej podkreśla, że misja Rutkowskiego nie kończy się, ponieważ zawsze będą ludzie potrzebujący pomocy — a jeszcze bardziej nadziei.

Najmocniej wybrzmiewa myśl, że człowiek nie musi mieć gotowego planu ani uważać się za bohatera, aby zacząć działać. Może podjąć decyzję, wziąć odpowiedzialność i nie zgodzić się na pozostanie biernym obserwatorem. Sam opis publikacji ujmuje to jednoznacznie: to książka o człowieku, „który nie zgodził się stać obok”.